Kiện Đòi Đất Đã Cho Người Khác Mượn Thế Chấp Ngân Hàng Có Được Không?

0
2 Tháng Chín, 2019

Người sử dụng đất (người được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất, hay còn gọi là sổ đỏ) có quyền giao dịch đối với quyền sử dụng đất của mình. Hiện nay, có một số người do tin tưởng vào người thân, bạn bè, hoặc những người khác trong xã hội mà đã cho họ mượn sổ đất đi thế chấp ngân hàng để vay tiền. Điều này tiềm ẩn nguy cơ rủi ro rất lớn, có khả năng dẫn đến mất nhà cửa của mình khi người vay tiền không trả được nợ hoặc cố tình không trả nợ thì ngân hàng sẽ phát mãi đất đã thế chấp để thu hồi nợ. Vậy nếu đã lỡ cho người khác mượn đất để thế chấp ngân hàng thì có kiện đòi lại đất được hay không?

Đòi lại đất cho người khác mượn thế chấp ngân hàng

Bản chất pháp lý của việc cho mượn sổ đỏ để thế chấp vay tiền

Về bản chất, việc cho người khác mượn Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) để thế chấp ngân hàng vay tiền chính là việc bảo lãnh cho người đó vay tiền. Theo quy định  tại khoản 1 Điều 335 Bộ luật dân sự 2015 thì bảo lãnh là việc người thứ ba (sau đây gọi là bên bảo lãnh) cam kết với bên có quyền (sau đây gọi là bên nhận bảo lãnh) sẽ thực hiện nghĩa vụ thay cho bên có nghĩa vụ (sau đây gọi là bên được bảo lãnh), nếu khi đến thời hạn thực hiện nghĩa vụ mà bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ. Khoản 3 Điều 336 BLDS 2015 quy định rằng các bên có thể thỏa thuận sử dụng biện pháp bảo đảm bằng tài sản để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh. Như vậy, khi cho người khác mượn sổ đỏ thế chấp vay tiền tại ngân hàng thì người cho mượn sổ đỏ là người đứng tên trên hợp đồng thế chấp và là người bảo lãnh cho bên vay. Như vậy, theo quy định của pháp luật hiện hành thì khi người vay tiền không trả nợ hoặc trả không đầy đủ số nợ đã vay thì người cho mượn sổ có nghĩa vụ phải thực hiện việc trả nợ cho ngân hàng. Trong trường hợp này, việc thế chấp quyền sử dụng đất phải được đăng ký thế chấp tại Văn phòng đăng ký đất đai.

Nhiều người chỉ vì coi trọng tình nghĩa anh em, cả nể, hoặc bị lừa dối mà đã lỡ cho người khác mượn sổ đất để thế chấp vay tiền tại ngân hàng. Nhiều trường hợp người vay tiền không trả được nợ, chủ đất đành phải ngậm đắng nuốt cay mất đất khi bị ngân hàng phát mại mảnh đất của mình để thu hồi nợ. Trường hợp này muốn lấy lại đất thì phải khởi kiện đến Tòa án yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng thế chấp tài sản vô hiệu.

Hướng khởi kiện đòi lại đất

Khi muốn lấy lại đất đã cho người khác mượn thế chấp tại ngân hàng thì cần phải khởi kiện yêu cầu tòa án tuyên bố Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất vô hiệu. Đồng thời, cần phải làm thủ tục hủy đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất. Khi khởi kiện yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu thì người khởi kiện cần phải có cơ sở chứng minh rằng hợp đồng thế chấp tài sản tại ngân hàng bị vô hiệu theo những quy định của Bộ luật dân sự 2015. Theo quy định tại Điều 117 BLDS 2015 một giao dịch dân sự có hiệu lực khi có đủ các điều kiện sau đây:

Hướng khởi kiện đòi lại đất

Giao dịch dân sự có hiệu lực khi có đủ các điều kiện sau đây:

  • Chủ thể có năng lực pháp luật dân sự, năng lực hành vi dân sự phù hợp với giao dịch dân sự được xác lập;
  • Chủ thể tham gia giao dịch dân sự hoàn toàn tự nguyện;
  • Mục đích và nội dung của giao dịch dân sự không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội.
  • Hình thức của giao dịch dân sự là điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự trong trường hợp luật có quy định.

Theo quy định tại Điều 122 BLDS 2015 thì Giao dịch dân sự không có một trong các điều kiện được quy định tại Điều 117 của Bộ luật này thì vô hiệu, trừ trường hợp Bộ luật này có quy định khác. Các trường hợp giao dịch dân sự vô hiệu cũng được quy định cụ thể chi tiết, đó là: Giao dịch dân sự do bị lừa dối, vô hiệu do bị cưỡng ép, vô hiệu do vi phạm điều cấm của Luật, trái đạo đức xã hội, vô hiệu do giả tạo. Như vậy, khi muốn yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng thế chấp đất vô hiệu thì đương sự cần chứng minh được rằng hợp đồng thế chấp nhà đất cho người khác vay tiền đã được ký kết không đúng pháp luật, thuộc các trường hợp hợp đồng vô hiệu theo trên theo quy định của BLDS 2015 thì Tòa án mới có cơ sở để xem xét chấp thuận. Nếu có cơ sở tuyên bố hợp đồng thế chấp đó vô hiệu thì người đã cho người khác mượn sổ để thế chấp ngân hàng vay tiền có thể lấy lại được đất của mình.

Thủ tục khởi kiện như thế nào?

Đầu tiên, người khởi kiện cần phải nộp đơn khởi kiện đến tòa án. Nội dung đơn khởi kiện phải gồm có các thông tin chính như thông tin cá nhân người khởi kiện, thông tin cá nhân người bị kiện, nội dung khởi kiện, yêu cầu khởi kiện. Khi nộp đơn khởi kiện thì người khởi kiện phải nộp kèm theo hồ sơ khởi kiện, chứng cứ kèm theo như là: Giấy chứng minh nhân dân của người khởi kiện, sổ hộ khẩu, bản sao sổ đất, hợp đồng thế chấp, cùng với đó người nộp đơn khởi kiện sẽ phải nộp tạm ứng án phí.

Khi nộp đơn khởi kiện thì người khởi kiện cần phải biết được Tòa án nào có thẩm quyền giải quyết, theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35 BLTTDS 2015 về thẩm quyền của Tòa án nhân dân cấp huyện thì Tòa án nhân dân cấp huyện có thẩm quyền Tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình quy định tại Điều 26 và Điều 28 của Bộ luật này, trừ tranh chấp quy định tại khoản 7 Điều 26 của Bộ luật này. Cũng theo quy định tại khoản 1 Điều 39 BLTTDS 2015 về thẩm quyền của tòa án theo lãnh thổ, thì:

  • Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc, nếu bị đơn là cá nhân hoặc nơi bị đơn có trụ sở, nếu bị đơn là cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giải quyết theo thủ tục sơ thẩm những tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động quy định tại các Điều 26, 28, 30 và 32 của Bộ luật này;
  • Các đương sự có quyền tự thỏa thuận với nhau bằng văn bản yêu cầu Tòa án nơi cư trú, làm việc của nguyên đơn, nếu nguyên đơn là cá nhân hoặc nơi có trụ sở của nguyên đơn, nếu nguyên đơn là cơ quan, tổ chức giải quyết những tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động quy định tại các điều 26, 28, 30 và 32 của Bộ luật này;
  • Đối tượng tranh chấp là bất động sản thì chỉ Tòa án nơi có bất động sản có thẩm quyền giải quyết.
Thủ tục khởi kiện như thế nào?

Theo hướng dẫn tại mục 2 Phần II Công văn số 64/TANDTC-PC và Công văn số 79/TANDTC-PC thì khi giải quyết tranh chấp về hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất mà hợp đồng đó bị vô hiệu, nhưng người nhận chuyển quyền đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc đã được xác nhận nội dung biến động thì không đưa cơ quan có thẩm quyền trong việc cấp giấy tham gia tố tụng và không cần phải tuyên hủy giấy chứng nhận cấp cho người nhận chuyển nhượng. Như vậy, người khởi kiện phải khởi kiện đến Tòa án cấp huyện nơi có trụ sở ngân hàng là bên bị kiện. Sau khi nhận đơn khởi kiện, nếu đủ điều kiện theo quy định thì Tòa án sẽ tiến hành thụ lý vụ án và chuẩn bị xét xử. Trong quá trình chuẩn bị xét xử, Tòa án sẽ tiến hành việc thu thập chứng cứ, xem xét thẩm định tại chỗ (nếu cần thiết), xác minh quá trình sử dụng đất, xác minh hợp đồng này có đủ thuộc các trường hợp vô hiệu theo quy định của pháp luật hay không.

Kết quả giải quyết vụ án phụ thuộc vào chứng cứ cung cấp cho bên Tòa để yêu cầu tuyên bố hợp đồng vô hiệu.

Liên quan đến khởi kiện đòi đất đã cho người khác mượn thế chấp ngân hàng, Công ty luật TNHH MTV Long Phan PMT chuyên tư vấn pháp luật đất đai, giải quyết tranh chấp và tham gia tố tụng giải quyết tranh chấp:

  • Đại diện theo ủy quyền và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho đương sự trong các vụ án/việc dân sự, kinh doanh thương mại…
  • Tham gia tố tụng với tư cách là người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho đương sự trong các vụ án
  • Bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho người bị hại, nguyên đơn, bị đơn dân sự.

Trên đây là nội dung bài viết của chúng tôi. Nếu có thắc mắc hoặc cần trợ giúp tham gia tranh tụng tại Tòa án để giải quyết tranh chấp, hãy liên hệ ngay với Công ty Luật TNHH Long Phan PMT qua Hotline bên dưới. Trân trọng cảm ơn.

Scores: 4.5 (8 votes)

Luật sư: Sỹ Ngọc Thùy Trang

Tôi là Sỹ Ngọc Thùy Trang hiện là chuyên viên pháp lý tại công ty Luật Long Phan PMT. Với kiến thức của mình về lao động, tôi luôn hỗ trợ những người gặp vấn đề pháp lý liên quan đến tranh chấp lao động, thủ tục khởi kiện và các vấn đề khác có liên quan. Hy vọng bằng sự nhiệt huyết và tận tình của mình có thể giúp cho nhiều người giải quyết các vấn đề của các bạn.

Trả lời

Email và số điện thoại của bạn sẽ không được hiển thị công khai.
Chúng tôi sẽ phản hồi giải đáp thông tin bình luận của bạn trên website, email, điện thoại, chậm nhất sau 24h tiếp nhận. Chân thành cảm ơn!

  Hotline: 1900.63.63.87