Việc bị truất quyền thừa kế có khởi kiện được không phụ thuộc vào lý do người đó không còn phần di sản, chứ không phụ thuộc vào cảm nhận về sự công bằng. Người lập di chúc có quyền loại một người thừa kế khỏi di chúc mà không cần nêu lý do, và người bị loại chỉ có căn cứ khởi kiện khi thuộc diện được bảo vệ phần di sản bắt buộc hoặc khi di chúc không hợp pháp. Truất quyền theo ý chí của người để lại di sản khác với mất quyền hưởng di sản do hành vi vi phạm của người thừa kế, nên hệ quả pháp lý cũng khác nhau. Trong lĩnh vực thừa kế, Luật Long Phan PMT thường gặp người con bị loại khỏi di chúc muốn biết mình còn quyền gì, và đồng thừa kế muốn biết khi nào một người bị coi là không được hưởng di sản. Bài viết phân tích bốn trường hợp không được quyền hưởng di sản, nhóm người vẫn được hưởng hai phần ba suất, căn cứ khởi kiện, thời hiệu, hồ sơ và trình tự nộp đơn.
Lưu ý pháp lý quan trọng:
- Người lập di chúc có quyền truất quyền hưởng di sản của người thừa kế theo khoản 1 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015, và Điều 631 Bộ luật Dân sự 2015 không đòi hỏi di chúc phải nêu lý do truất quyền.
- Chỉ bốn nhóm hành vi tại khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 mới làm người thừa kế không được quyền hưởng di sản, và họ vẫn được hưởng nếu người để lại di sản đã biết hành vi đó mà vẫn cho hưởng theo di chúc, theo khoản 2 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015.
- Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng và con thành niên không có khả năng lao động vẫn được hưởng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật theo khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, trừ người thuộc khoản 2 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015.
- Thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản kể từ thời điểm mở thừa kế theo khoản 1 Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015.
Truất quyền thừa kế là gì, khác gì người không được quyền hưởng di sản?
Truất quyền thừa kế là việc người lập di chúc loại một người thừa kế khỏi phần di sản của mình.
Người không được quyền hưởng di sản là người mất quyền vì chính hành vi vi phạm mà luật liệt kê.
Hai trường hợp trên khác nhau về nguồn gốc, điều kiện và khả năng khởi kiện.
Khoản 1 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015 cho phép người lập di chúc chỉ định người thừa kế và truất quyền hưởng di sản của người thừa kế. Bộ luật dùng cụm từ này nhưng không định nghĩa riêng, nên truất quyền được hiểu là ý chí của người để lại di sản, thể hiện trong một di chúc hợp pháp.
Khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015 đặt hai điều kiện để di chúc hợp pháp: người lập minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép; nội dung không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội và hình thức không trái quy định. Việc truất quyền chỉ có giá trị khi di chúc đáp ứng các điều kiện này.
Dưới đây là bảng so sánh, phân biệt giữa người bị truất quyền với người không được quyền hưởng di sản:
| Tiêu chí | Bị truất quyền hưởng di sản | Không được quyền hưởng di sản |
|---|---|---|
| Căn cứ | Khoản 1 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015 | Khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 |
| Cách xác định | Ý chí của người lập di chúc | Có hành vi vi phạm do luật liệt kê |
| Cần có di chúc | Có, di chúc phải hợp pháp | Không, áp dụng cả khi thừa kế theo pháp luật |
| Khi nào vẫn được hưởng | Khi thuộc khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 hoặc di chúc bị vô hiệu | Khi người để lại di sản biết hành vi mà vẫn cho hưởng theo di chúc (khoản 2 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015) |
| Hai phần ba suất | Có thể, nếu thuộc khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 | Không, theo khoản 2 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 |
Người con bị truất quyền nên đối chiếu di chúc với hai câu hỏi, gồm di chúc có hợp pháp không và mình có thuộc nhóm tại Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 không. Câu trả lời quyết định việc có căn cứ để khởi kiện hay không.
4 trường hợp người thừa kế không được quyền hưởng di sản theo luật
Khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 liệt kê bốn nhóm người không được quyền hưởng di sản: người xâm phạm người để lại di sản, người vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng, người xâm phạm tính mạng người thừa kế khác và người can thiệp vào việc lập di chúc. Mỗi nhóm có điều kiện riêng.
- Điểm a: người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, hoặc ngược đãi nghiêm trọng, hành hạ, xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người để lại di sản.
- Điểm b: người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản.
- Điểm c: người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng di sản mà người đó có quyền hưởng.
- Điểm d: người lừa dối, cưỡng ép, ngăn cản người để lại di sản lập di chúc; giả mạo, sửa chữa, hủy hoặc che giấu di chúc nhằm hưởng di sản trái ý chí của người để lại di sản.
Khoản 2 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 là ngoại lệ: những người này vẫn được hưởng di sản nếu người để lại di sản đã biết hành vi của họ nhưng vẫn cho họ hưởng theo di chúc.
Khuyến nghị: đồng thừa kế muốn viện dẫn khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 cần chuẩn bị chứng cứ về hành vi cụ thể và thời điểm xảy ra, đồng thời kiểm tra cha mẹ có biết hành vi đó mà vẫn lập di chúc cho người này hay không, vì đối phương sẽ dựa vào điểm này để phản bác.
Ngược đãi, bỏ mặc cha mẹ: khi nào mất quyền thừa kế, khi nào vẫn được hưởng?
Ngược đãi cha mẹ làm mất quyền hưởng di sản khi người con bị kết án, theo điểm a khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015. Việc bỏ mặc, không nuôi dưỡng xét theo điểm b, không cần bản án hình sự. Cha mẹ biết mà vẫn cho hưởng theo di chúc thì người con vẫn được hưởng.
Ngược đãi nghiêm trọng: điều kiện phải bị kết án
Khoản 1 Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015 xử lý người đối xử tồi tệ hoặc có hành vi bạo lực xâm phạm thân thể ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu khi thường xuyên làm nạn nhân đau đớn về thể xác, tinh thần, hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính mà còn vi phạm.
Hình phạt theo khoản 1 Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015 gồm cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm; khoản 2 tăng khung hình phạt khi nạn nhân là người già yếu, người khuyết tật nặng hoặc mắc bệnh hiểm nghèo.
Điểm a, điểm b khoản 1 Điều 3 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022 cũng liệt kê các hành vi như hành hạ, ngược đãi, đánh đập, đe dọa, lăng mạ, chì chiết, xúc phạm danh dự, nhân phẩm. Đây là căn cứ nhận diện hành vi bạo lực gia đình. Tuy nhiên, để áp dụng điểm a khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015, phải đáp ứng điều kiện người có hành vi thuộc trường hợp luật định đã bị kết án.
Vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng
Khoản 2 Điều 71 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt khi cha mẹ ốm đau, già yếu, khuyết tật; gia đình có nhiều con thì các con phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng.
Điểm d khoản 1 Điều 3 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022 còn coi việc bỏ mặc, không quan tâm, không nuôi dưỡng, chăm sóc người cao tuổi là bạo lực gia đình.
Việc xác định người con có vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng hay không cần căn cứ vào toàn bộ hoàn cảnh thực tế, bao gồm thời gian và mức độ bỏ mặc, tình trạng sức khỏe, nhu cầu chăm sóc của cha mẹ, khả năng thực hiện nghĩa vụ của người con và lý do không thực hiện. Pháp luật không ấn định một khoảng thời gian hoặc số lần vi phạm cụ thể để mặc nhiên xác định mất quyền thừa kế.
Trường hợp cha mẹ biết hành vi nhưng vẫn cho hưởng di sản
Khoản 2 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 quy định người thuộc trường hợp không được quyền hưởng di sản tại khoản 1 vẫn được hưởng nếu người để lại di sản đã biết hành vi của họ nhưng vẫn cho họ hưởng di sản theo di chúc.
Như vậy, cần chứng minh đồng thời việc người để lại di sản biết hành vi vi phạm và vẫn thể hiện ý chí cho người đó hưởng di sản trong di chúc. Ngoại lệ này không đồng nghĩa với việc người có hành vi vi phạm vẫn đương nhiên được hưởng di sản khi chia thừa kế theo pháp luật.
Bị truất quyền nhưng vẫn được hưởng 2/3 suất: ai thuộc diện này?
Người bị truất quyền vẫn được hưởng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu là con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng của người chết, hoặc con thành niên không có khả năng lao động, theo khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, không phụ thuộc nội dung di chúc.
| Đối tượng | Điều kiện theo khoản 1 Điều 644 |
|---|---|
| Con chưa thành niên | Chưa đủ 18 tuổi, không được cho hưởng di sản hoặc được cho hưởng ít hơn hai phần ba suất |
| Cha, mẹ | Là cha, mẹ của người lập di chúc |
| Vợ, chồng | Là vợ hoặc chồng của người lập di chúc |
| Con thành niên | Không có khả năng lao động |
Khoản 2 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 loại trừ người từ chối nhận di sản theo Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015 và người không có quyền hưởng di sản theo khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015. Vì vậy, người con bị kết án về hành vi ngược đãi cha mẹ không thể dựa vào Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 để đòi phần bắt buộc.
Ví dụ: Đối với con chưa thành niên nhưng bị truất quyền thừa kế trong di chúc, người đại diện hợp pháp thực hiện việc đòi phần này, được phân tích tại bài về chia di sản thừa kế cho con chưa thành niên.
Căn cứ khởi kiện khi bị truất quyền: di chúc không hợp pháp và thời hiệu
Bị truất quyền không tự nó là căn cứ khởi kiện. Người bị truất quyền chỉ khởi kiện được khi thuộc nhóm tại khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, hoặc khi di chúc không hợp pháp, và vẫn còn thời hiệu theo Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015.
| Tình huống | Hướng xử lý | Căn cứ |
|---|---|---|
| Con thành niên có khả năng lao động, di chúc hợp pháp | Không có căn cứ đòi di sản chỉ vì bị truất quyền | Khoản 1 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015, khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015 |
| Thuộc nhóm tại khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 | Yêu cầu hưởng hai phần ba suất | Khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015 |
| Di chúc do bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép hoặc người lập không minh mẫn | Yêu cầu xác định di chúc không hợp pháp, chia theo pháp luật | Điểm a khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015, điểm b khoản 1 Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015 |
| Nội dung hoặc hình thức di chúc vi phạm điều cấm của luật | Yêu cầu xác định di chúc không hợp pháp | Điểm b khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015 |
| Một phần di chúc không hợp pháp | Chỉ phần đó không có hiệu lực, phần liên quan chia theo pháp luật | Khoản 4 Điều 643 Bộ luật Dân sự 2015, điểm b khoản 2 Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015 |
Khoản 5 Điều 643 Bộ luật Dân sự 2015 quy định nhiều bản di chúc đối với một tài sản thì chỉ bản sau cùng có hiệu lực, nên cần kiểm tra bản di chúc cuối. Khoản 3 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015 còn cho phép dành một phần di sản để thờ cúng, nội dung này được phân tích tại bài về giải quyết tranh chấp di sản dùng vào việc thờ cúng.
Cần phân biệt truất quyền với trường hợp người con chết trước cha mẹ. Khi đó cháu có thể được hưởng thay theo cơ chế riêng, trình bày tại bài về thừa kế thế vị khi cha mất trước ông bà; người cha còn sống nhưng bị truất quyền là tình huống khác, cần được đánh giá riêng theo di chúc cụ thể.
Thời hiệu yêu cầu chia di sản và bác bỏ quyền thừa kế
Khoản 1 Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015 quy định thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế. Khoản 2 Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015 quy định thời hiệu yêu cầu xác nhận quyền thừa kế của mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là 10 năm.
Lưu ý: thời điểm mở thừa kế là ngày người để lại di sản chết, không phải ngày mở di chúc hay ngày phát hiện bị truất quyền. Người biết mình bị truất quyền sau nhiều năm cần xác định ngay ngày mở thừa kế và tính thời hiệu cho từng loại tài sản trước khi chuẩn bị hồ sơ.
Chứng cứ, hồ sơ và trình tự khởi kiện chia di sản
Người bị truất quyền có căn cứ khởi kiện cần lập đơn, tập hợp chứng cứ và nộp đến Tòa án có thẩm quyền theo Điều 189 và Điều 190 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Tranh chấp thừa kế thuộc khoản 5 Điều 26 của Bộ luật này.
Hồ sơ và chứng cứ cần chuẩn bị
Khoản 4 Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 yêu cầu đơn khởi kiện nêu ngày làm đơn, tên Tòa án, thông tin các bên, yêu cầu giải quyết và danh mục tài liệu, chứng cứ; khoản 5 yêu cầu kèm tài liệu, chứng cứ chứng minh quyền, lợi ích bị xâm phạm. Thành phần hồ sơ thường gồm:
- Đơn khởi kiện theo mẫu số 23-DS ban hành kèm Nghị quyết 01/2017/NQ-HĐTP.
- Giấy chứng tử của người để lại di sản và bản di chúc, kèm biên bản công chứng, chứng thực (nếu có).
- Giấy tờ chứng minh quan hệ với người chết: giấy khai sinh, giấy đăng ký kết hôn.
- Tài liệu về di sản: giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, sổ tiết kiệm, giấy tờ cổ phần.
- Tài liệu về sức khỏe, nhận thức của người lập di chúc tại thời điểm lập: bệnh án, kết luận khám, lời khai người chứng kiến.
- Tài liệu chứng minh không có khả năng lao động, nếu viện dẫn điểm b khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015.
Thẩm quyền giải quyết theo lãnh thổ
Từ ngày 01/7/2025, tranh chấp thừa kế thuộc thẩm quyền sơ thẩm của Tòa án nhân dân khu vực. Điểm a và điểm b khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 xác định Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc; các bên có thể thỏa thuận bằng văn bản chọn Tòa án nơi cư trú, làm việc của nguyên đơn.
Mục 42 Công văn 250/TANDTC-PC ngày 28/4/2026 của Tòa án nhân dân tối cao áp dụng cách xác định này cả khi di sản là bất động sản, không xác định theo nơi có bất động sản.
Trình tự nộp đơn và xử lý đơn
- Xác định căn cứ khởi kiện và kiểm tra thời hiệu theo Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015.
- Xác định Tòa án có thẩm quyền theo điểm a, điểm b khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 và Công văn 250/TANDTC-PC.
- Soạn đơn khởi kiện và tập hợp tài liệu, chứng cứ theo khoản 4, khoản 5 Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
- Nộp trực tiếp tại Tòa án, gửi qua bưu chính hoặc gửi trực tuyến qua Cổng thông tin điện tử của Tòa án (nếu có) theo khoản 1 Điều 190 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
- Tòa án ghi sổ nhận đơn, cấp ngay giấy xác nhận khi nhận đơn nộp trực tiếp và trong 03 ngày làm việc phân công Thẩm phán xem xét đơn theo khoản 1, khoản 2 Điều 191 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
- Thực hiện nghĩa vụ về chi phí tố tụng theo thông báo của Tòa án; thông tin về mức phí được trình bày tại bài án phí khởi kiện tranh chấp chia di sản thừa kế.
- Nhận thông báo thụ lý vụ án và tham gia tố tụng giải quyết tranh chấp.
Lưu ý: đơn khởi kiện thiếu hồ sơ, tài liệu thì có thể bị kéo dài thời gian thụ lý, giải quyết.
Kinh nghiệm thực tế của luật sư trong vụ tranh chấp truất quyền thừa kế
Qua các hồ sơ thừa kế đã tiếp nhận, phần lớn tranh chấp truất quyền không nằm ở việc cha mẹ có quyền truất hay không, mà ở chỗ người bị truất thiếu căn cứ pháp lý để phản đối. Các tình huống dưới đây được mô tả khái quát, không gắn với danh tính khách hàng.
Người con thành niên khởi kiện chỉ vì cảm thấy bất công
Một sai lầm phổ biến là người con khỏe mạnh, đã lập gia đình, nhờ khởi kiện vì cha mẹ để lại toàn bộ tài sản cho anh hoặc em. Nếu di chúc được công chứng, người lập minh mẫn, nội dung và hình thức hợp pháp, cảm nhận bất công không tạo nên căn cứ khởi kiện.
Luật sư không khuyến khích khởi kiện theo hướng áp dụng khoản 1 Điều 644 Bộ luật dân sự 2015 mà hướng đến phương án khác.
Di chúc lập vào giai đoạn cuối đời của cha mẹ
Trong các vụ có căn cứ, di chúc thường được lập khi cha mẹ nằm viện hoặc sức khỏe suy giảm. Câu hỏi then chốt là người lập có minh mẫn, sáng suốt hay không theo điểm a khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015. Hồ sơ bệnh án gần thời điểm lập di chúc và lời khai người làm chứng là tài liệu Tòa án thường quan tâm, và rất khó thu thập sau nhiều năm.
Người thừa kế bị cho là ngược đãi nhưng chưa có bản án
Có vụ việc, đồng thừa kế cho rằng một người con ngược đãi hoặc bỏ mặc cha mẹ nên không được hưởng di sản. Khi chưa có bản án kết tội, điểm a khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 chưa áp dụng được; hướng còn lại là chứng minh vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng theo điểm b. Người nêu căn cứ cần trung thực.
Một tình huống khác là sau khi chia di sản mới xuất hiện thêm người thừa kế chưa được xác định, có hướng xử lý riêng được trình bày tại bài về chia lại di sản khi xuất hiện người thừa kế.
Câu hỏi thường gặp về truất quyền và mất quyền thừa kế
Phần này trả lời những câu hỏi khách hàng thường đặt ra khi bị loại khỏi di chúc hoặc cần xác định ai không được hưởng di sản. Mỗi câu trả lời dựa trên Bộ luật Dân sự 2015 và Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, và cần đối chiếu với hồ sơ cụ thể.
1. Truất quyền thừa kế là gì?
Truất quyền thừa kế là việc người lập di chúc loại người thừa kế khỏi phần di sản của mình. Khoản 1 Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015 cho phép người lập di chúc truất quyền hưởng di sản của người thừa kế. Việc truất quyền chỉ có hiệu lực khi di chúc hợp pháp theo khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015.
2. Con bị bố mẹ truất quyền thừa kế có khởi kiện được không?
Có thể khởi kiện nếu có căn cứ.
Người con thuộc khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, như con chưa thành niên hoặc con thành niên không có khả năng lao động, vẫn được hưởng 2/3 suất thừa kế theo pháp luật nếu không được cho hưởng hoặc chỉ được cho hưởng ít hơn mức này, trừ trường hợp từ chối nhận di sản hoặc không có quyền hưởng di sản theo Điều 621. Người không thuộc nhóm này chỉ khởi kiện được khi chứng minh di chúc không hợp pháp theo khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015 hoặc điểm b khoản 1 Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015.
3. Bố mẹ truất quyền thừa kế có cần nêu lý do không?
Không bắt buộc. Khoản 1 Điều 631 Bộ luật Dân sự 2015 liệt kê nội dung chủ yếu của di chúc gồm ngày lập, thông tin người lập, người hưởng di sản và di sản để lại, không có lý do truất quyền. Tuy nhiên, di chúc vẫn phải đáp ứng điều kiện hợp pháp tại khoản 1 Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015.
4. Ngược đãi cha mẹ có được hưởng thừa kế không?
Người bị kết án về hành vi ngược đãi nghiêm trọng cha mẹ không được hưởng di sản theo điểm a khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015. Tuy nhiên, cha mẹ đã biết hành vi mà vẫn cho hưởng theo di chúc thì người đó vẫn được hưởng, theo khoản 2 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015. Hành vi này có thể là tội phạm theo khoản 1 Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015.
5. Bị truất quyền thì còn thời hạn bao lâu để khởi kiện?
Thời hiệu phụ thuộc vào yêu cầu khởi kiện.
Theo khoản 1 Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản, tính từ thời điểm mở thừa kế. Theo khoản 2 Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu yêu cầu xác nhận hoặc bác bỏ quyền thừa kế là 10 năm.
6. Nộp đơn khởi kiện chia di sản ở đâu?
Tranh chấp thừa kế thuộc thẩm quyền của Tòa án nhân dân khu vực. Theo hướng dẫn tại Mục 42 Công văn số 250/TANDTC-PC ngày 28/4/2026 của Tòa án nhân dân tối cao, đối với tranh chấp thừa kế tài sản là bất động sản, thẩm quyền được xác định theo Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc có thẩm quyền, hoặc Tòa án nơi nguyên đơn cư trú nếu các bên thỏa thuận bằng văn bản (khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015,).
Kết luận
Bị truất quyền thừa kế có khởi kiện được không? Có, nhưng chỉ khi người đó thuộc nhóm hưởng hai phần ba suất tại khoản 1 Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, hoặc di chúc không hợp pháp, và còn thời hiệu theo Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015.
Nếu đang giữ một bản di chúc truất quyền, hoặc cần xác định một đồng thừa kế có thuộc khoản 1 Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 hay không, người đọc có thể gửi bản sao di chúc, giấy tờ nhân thân và giấy tờ di sản đến Luật Long Phan PMT qua Zalo hoặc email để được đánh giá sơ bộ, hoặc gọi hotline 1900636387 để đặt lịch gặp luật sư và sử dụng dịch vụ luật sư tư vấn, giải quyết tranh chấp thừa kế.
📚 Bài viết được tư vấn chuyên môn dựa trên hệ thống văn bản pháp luật sau:
- Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13
- Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 (sửa đổi, bổ sung)
- Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 (sửa đổi, bổ sung năm 2017)
- Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13
- Luật Phòng, chống bạo lực gia đình số 13/2022/QH15
- Nghị quyết số 01/2017/NQ-HĐTP
- Công văn số 250/TANDTC-PC ngày 28/4/2026 của Tòa án nhân dân tối cao
- Lưu ý: Các quy định pháp luật có thể thay đổi tùy theo thời điểm. Quý khách hàng vui lòng liên hệ trực tiếp Luật Long Phan PMT qua Hotline 1900.63.63.87 để được cập nhật tư vấn pháp lý mới nhất.
Tags: Di chúc không hợp pháp, hai phần ba suất thừa kế, khởi kiện chia di sản, không được quyền hưởng di sản, ngược đãi cha mẹ, thời hiệu chia di sản, truất quyền thừa kế
Lưu ý: Nội dung bài viết công khai tại website của Luật Long Phan PMT chỉ mang tính chất tham khảo về việc áp dụng quy định pháp luật. Tùy từng thời điểm, đối tượng và sự sửa đổi, bổ sung, thay thế của chính sách pháp luật, văn bản pháp lý mà nội dung tư vấn có thể sẽ không còn phù hợp với tình huống Quý khách đang gặp phải hoặc cần tham khảo ý kiến pháp lý. Trường hợp Quý khách cần ý kiến pháp lý cụ thể, chuyên sâu theo từng hồ sơ, vụ việc, vui lòng liên hệ với Chúng tôi qua các phương thức bên dưới. Với sự nhiệt tình và tận tâm, Chúng tôi tin rằng Luật Long Phan PMT sẽ là nơi hỗ trợ pháp lý đáng tin cậy của Quý khách hàng.