Bản án dân sự phúc thẩm số 1332/2026/DS-PT ngày 07/7/2026 của Tòa án nhân dân thành phố Hồ Chí Minh

Dưới đây là tóm tắt nội dung chính của Bản án dân sự phúc thẩm số 1332/2026/DS-PT ngày 07/7/2026 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh:

1. Thông tin chung về vụ án

• Loại án: Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, hợp đồng tín dụng và hợp đồng thế chấp.
• Nguyên đơn: Ông Nguyễn Trung T (đại diện: mẹ ruột là bà Nguyễn Thị Thanh T1).
• Bị đơn: Bà Nguyễn Tuyết H1 và ông Đoàn Đại Thạch V.
• Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (chủ yếu): Ngân hàng TMCP P (Ngân hàng O), bà Nguyễn Thị Thanh T1.

2. Nội dung tranh chấp

• Phía nguyên đơn (Ông T): Cho rằng đã vay Ngân hàng O số tiền 7,68 tỷ đồng để mua đất của bà H1 và ông V. Ngân hàng đã giải ngân thẳng vào tài khoản của bà H1, nhưng bà H1 và ông V không giao đất. Ông T yêu cầu tòa buộc giao đất hoặc hủy hợp đồng mua bán, bồi thường thiệt hại và hoàn trả tiền. Ông T từ chối trả nợ ngân hàng vì cho rằng mình không nhận được tiền.
• Phía bị đơn (Bà H1, Ông V): Phủ nhận việc có đất bán cho ông T và cho rằng hợp đồng mua bán là giả mạo để làm hồ sơ vay vốn. Bà H1 cho biết chỉ cho bà T1 mượn tài khoản để nhận tiền giải ngân từ ngân hàng (do quy định không giải ngân trực tiếp cho người vay). Sau khi nhận 7,68 tỷ đồng, dưới sự hướng dẫn của cán bộ tín dụng, số tiền này đã được chuyển chéo qua nhiều người khác nhau để trả nợ cũ và chi trả các loại phí đáo hạn cho bà T1.
• Phía Ngân hàng O: Yêu cầu ông T trả tổng nợ (gốc và lãi) tính đến tháng 3/2026 là hơn 10 tỷ đồng. Nếu ông T không trả, ngân hàng yêu cầu phát mãi tài sản thế chấp là quyền sử dụng đất của mẹ ông T (bà T1).
• Phía bà T1 (mẹ ông T): Thừa nhận đưa con trai đứng tên vay và dùng tài sản của mình để thế chấp. Bà cho rằng thực tế không có việc mua bán đất, bà bị lừa dối ký hợp đồng thế chấp cho một mục đích vay vốn giả tạo, nên yêu cầu tòa tuyên hợp đồng thế chấp vô hiệu và trả lại sổ đỏ cho bà.

3. Bản án sơ thẩm (đã bị kháng cáo) Tòa sơ thẩm (TAND khu vực 15 – TP.HCM) đã quyết định:

• Bác yêu cầu khởi kiện của ông T đối với H1 và V về việc tranh chấp hợp đồng mua bán đất.
• Đình chỉ yêu cầu độc lập của bà T1 về việc tuyên hợp đồng thế chấp vô hiệu.
• Chấp nhận yêu cầu của Ngân hàng O: Buộc ông T trả nợ hơn 10 tỷ đồng; nếu không trả sẽ phát mãi tài sản nhà đất của bà T1.

4. Nhận định của Tòa án Phúc thẩm Tòa phúc thẩm đánh giá cấp sơ thẩm đã vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, cụ thể:

• Sai sót về tố tụng: Không ra thông báo nộp tạm ứng án phí/chi phí tố tụng cho T1 và ông T đúng quy định nhưng lại ra quyết định trả đơn bổ sung và đình chỉ yêu cầu độc lập. Không đưa những người đã nhận dòng tiền chuyển khoản từ bà H1 vào tham gia tố tụng để đối chất, làm rõ sự thật.
• Bỏ lọt dấu hiệu hình sự: Bà H1 phủ nhận có đất bán, cơ quan nhà nước cũng xác nhận bà H1 không đứng tên khu đất đó. Tuy nhiên, trong hồ sơ vay vốn của Ngân hàng O lại có bản sao hợp đồng mua bán và sổ đỏ mang tên H1. Sự mâu thuẫn này có dấu hiệu làm giả/sử dụng tài liệu giả, lẽ ra cấp sơ thẩm phải kiến nghị cơ quan điều tra hình sự làm rõ nhưng lại không thực hiện.

5. Quyết định của Tòa án Phúc thẩm

• Chấp nhận kháng cáo của ông Nguyễn Trung T và bà Nguyễn Thị Thanh T1.
• Hủy toàn bộ Bản án dân sự sơ thẩm và chuyển hồ sơ về lại cho Tòa án nhân dân khu vực 15 – TP.HCM để giải quyết lại từ đầu theo thủ tục sơ thẩm.